సమస్య - సతిని విడచువాడె సజ్జనుండు

ఆ.వె||

పనుల కొరకుఁ దాను పరదేశములకేగ

ఊసులాడ మనుషులుండవలెను

యనుచు దలచి తనదు అత్తమామలవద్ద

సతిని విడచువాడె సజ్జనుండు

 బేరమాడబోవ నేరమాయె

ఆ.వె.

కోమలాంగి యొకతె కూరలమ్ముచు నుండ

బేరమాడబోవ నేరమాయె

యెపుడు సరుకుఁ గొనగ నెరుగని వానికీ

యట్టి శ్రద్ధదేల నడిగె భార్య!

సమస్య: రక్తి లేని భక్తి ముక్తి నిడదు

ఆ.వె.

భక్తి చిత్రమందు భామల కేబరే

లేమిటనుచు నొకఁడు యీసడించ

దర్శకుండు నవ్వి తాత్పర్యముందెల్పె

"రక్తి లేని భక్తి ముక్తి నిడదు!" 

 (June 2010)

విద్యలేనివాడు వింత పశువు

ఆ.వె:  వేడిగిన్నె చురక వాడిగా తగలగా, వెర్రికేక పెట్టె గొర్రెలాగ, పప్పు చేయబోవ, పలుచగా తేలగా, ఓండ్ర పెట్టెనతడు నోర్వలేక, పాకమువలెనున్న శాకముందినలేక, రంకె వేసెనయ్య రంగచారి, వంట చేసిపెట్ట యింట యిల్లాలు ' శ్రీ, విద్య ' లేని, వాడు, వింత పశువు!!!,

గోంగూరావతరణము

గోంగూరావతరణము

(3/30/2014)

(ఈ క్రింది పద్యాలలోని కొన్ని భావనలకు ప్రేరణ ఇంతకు పూర్వము కవి మిత్రులతో, ముఖ్యంగా లంక గిరిధర్ మరియు సనత్ శ్రీపతి లతో, జరిగిన ఒక సాహితీ చర్చ. అందులకు వారికి నేను పత్రికాముఖముగా నా కృతజ్ఞతలు తెలియ జేసుకుంటున్నాను)

 

కం//

ఉత్తమమౌ పచ్చడిగా

కుత్తుకకున్ సుఖముఁగూర్చు గోంగూర, భళా!

చిత్తమలరంగ యిదిఁ దిని

మత్తుగనిదరోవు సుఖము మహిలో గలదే!

సీ//

శాక పాకములందు శాకాంబరీ దేవి

                                దీవెనల్ పొందిన తెలుగు కూర

పంచశరుని యొక్క పంచాస్త్రములఁ బోలు

                                పంచాగ్రములుగల పచ్చ కూర

'దేవాంతకుడు' యందు, ధీటుగా N.T.R

                                గొప్పగా పొగిడిన గోగు కూర

ఆకుకూరలెపుడు  ఆరోగ్యమున్ బెంచు

                                యనుచు వైద్యుడొసగు  ఆకుకూర

ఆ.వె//

పప్పు కూరయందు పచ్చళ్ళయందున

పులుపు నొసగు నిదియె పుంటి కూర

ఆంధ్రులనగ మనము అదృష్టవంతులం

బనుచు చాటి చెప్పు ఆకు కూర.

ఆ.వె//

గోగు కూరదెచ్చి బాగుగా మగ్గించి

గరిట పోపు వేసి కమ్మగాను

రోట రుబ్బి దాని నీటుల్లిపాయతో

తినిన అమృతమునది తినిన యట్లె!

కం//

గరుడుడు కష్టములొందుట,

హరిపడతిగ వేషమేసి ఆడుట, కాకో

దరములు దర్భలు నాకుట,

తిరముగ గోంగూర రుచిని తెలియక సుమ్మీ!!

వ.

మత్స్యావతారనంతరము మునులందరు క్రొత్త ప్రదేశములో సరియైన తిండి కుదరక, ముఖ్యంగా నంజుడు లేక, విష్ణువునిలా ప్రార్ధించారు:

కం//

చప్పటి దుంపలు తినుచును

తిప్పలు పడుచుంటిమయ్య దేవా దయతో

గొప్పగు మార్గం బొక్కటి

చెప్పుము మా నాల్క లొక్క చింతలు తీర్పన్

అప్పుడు విష్ణువు, "సృష్ట్యారంభములో ఆవకాయ ఇచ్చానుగదా" అనెను. అప్పుడు మునులు స్వామికి మ్రొక్కి:

ఆ.వె//

"ఆవకాయఁ బెట్ట నైదు రోజులుఁ బట్టు

వేసవందుఁ దప్ప వీలుఁ గాదు

ఎల్లవేళలందు నింపుగా దొరికెడి

పచ్చడొసగు మయ్య పరమ పురుష!"

అన్నారు. అప్పుడు విష్ణువు గోంగూర విత్తనాలు సృష్టించి, మునులకిచ్చి,  ఇట్లనెను:

కం//

ఎక్కడ పడితే అక్కడ

మిక్కుటముగ దొరకు మీకు, మేలును గూర్చున్

చక్కనిదౌ శాకము మీ

ఇక్కట్టులు తీర్చునట్టిదీ గోంగూరే!

  

కం//

గోంగూర వంటి బచ్చడి

గంగానది వంటి జలముఁ గలిగిన యేఱున్

చెంగావి వంటి రంగుయు

మంగాపతి వంటిదైవమవనిన గలవే!!

కం//

శతకముఁ జదవని వాడును

కుతుకముతో గోగు కూర కుడవని వాడున్

గతితప్పక సినిమాలను

అతిగా తాఁ జూడకున్న ఆంధ్రుడు కాడోయ్!

చమత్కార వికృతులు

అమెరికాలోని కాలిఫోర్నియా బే-ప్రాంతంలో సిలికానాంధ్రా వారు నిన్న వికృతినామ యుగాది సంబరం జరిపారు (ఇక్కడ అన్ని పండుగలు modulo weekendన జరుగుతాయి :-) . అందులో జరగిన కవిసమ్మేళనంలో నేను చదివిన పద్యాలివి. చమత్కారం కోసమని మనము చిన్నప్పుడు చదువుకున్న కొన్ని పద్యాలకు వ్రాసిన పేరడీలు. ఈ పేరడీలకు కారణమనదగ్గది పొద్దు పత్రికవారి ఉగాది కవిసమ్మేళనంలో ఇచ్చిన 'లావొక్కింతయు లేదు' తో ప్రారంభించి పద్యం వ్రాయమని ఇచ్చిన సమస్య.


'టీ కొట్టు నాయరు':

కం//
ఇందుగల డందు లేడని
సందేహము వలదు మీకు, చక్కగ నాయర్
ఎందెందు వెదకి చూచిన
అందే టీ కొట్టు పెట్టు, అద్భుత రీతిన్!!

-----------

ఈ రోజుల్లో ఎవరు డాబుగా మాట్లాడతాడో వాడే పైకి వస్తునాడు.

ఆ.వె//
అల్పుడెపుడు పల్కు ఆడంబరముగాను
అందువలనె వాడు అధికుడౌను
అరచునట్టి శునక మావులు కాయదా?
విశ్వదాభిరామ వినర శ్యామ!!


-------------

శతకకారుడు చక్కని పద్యమొకటుంటే చాలన్నాడు. దానినే ‘అల్లుడి గొంతెమ్మ కోర్కెలు’ కి అన్వయించుకుంటే:

ఆ.వె//
"నిక్కమైన మంచి నీలమొక్కటి చాలు.
పట్టుపంచెలారు, వాచి ఒకటి.
తిండి తినగ నాకు వెండి కంచము చాలు.
చక్కనైన కారు చాలునాకు"

---------------

కం//
సిరిగల వానికి చెల్లును
తరుణులు పదియారు వేలు తగ పెండ్లాడన్
చిరు మానవునకు కుదరదు
'ఒరు’ పెండ్లామే సరిపడు ఓరిమి పోవన్!

-----------------------

గజేంద్ర మోక్షంలో పోతన 'లావొక్కింతయు లేదు' అని ఒక శార్ధూలము వ్రాశాడు. దానిని కొద్దిగా మారిస్తే:

ఒక తల్లి తనకు నచ్చిన అమ్మాయిని చూడమని కొడుకునుద్దేసించి:

కం//
“లావొక్కింతయు లేదుర,
జీవితమున నీకుమంచి చేదోడగురా.
పావని చక్కని పిల్లర,
నీవామెను చూడకున్న నేనొప్పనురా!!”

--------------------

ఇంట్లో సంగీతం నేర్చుకునే పిల్లలున్న వాళ్ళందరికీ తెలిసిన విషయం:

ఆ.వె//
అనగననగ రాగ మతిశయిల్లుచునుండు,
వినగవినగ చెవులు బిళ్ళ కట్టు.
పాట రాని పిల్ల పగలు రాత్రెరుగదోయ్,
విశ్వదాభిరామ వినర శ్యామ!!

౨౯-మార్చ్-౨౦౧౦
మా భా.భా.సం. సభ్యులు, పిల్ల బాధకంటే ఇల్లాలి పాట బాధ ఎక్కువుందంటే, వారికోసం మూడో పాదం మార్చాను :-)

ఆ.వె//
అనగననగ రాగ మతిశయిల్లుచునుండు,
వినగవినగ చెవులు బిళ్ళ కట్టు.
పాటరాని భార్య బాధ బ్రహ్మెరుగునా?
విశ్వదాభిరామ వినర శ్యామ!!

(అనుకోకుండా వ్రాసినా, ఇక్కడ చిన్న చమత్కారం దొర్లింది: బ్రహ్మ భార్య 'సంగీత' సరస్వతి కదా!!)
---------------------------


అమెరికాలో ఉండడం మూలంగా బంధువులు వచ్చే ప్రమాదం లేదుగాని, ఒక్క డాలరు సంపాదించినా Tax వాడు మటుకు తప్పక వస్తాడు. రాబోవు April 15th మాకు Tax Day. దానిని దృష్టిలో పెట్టుకుని:

కం//
ఎప్పుడు సంపద కలగిన
అప్పుడె ఆదాయపన్ను ఆడిటరొచ్చున్.
కుప్పలుగ చెప్పులున్నచొ
తప్పక శునకంబు వచ్చు, తథ్యము శ్యామా!!

పద్యాలు మీకు నచ్చుతాయని ఆశిస్తూ,
పుష్యం

అమెరికా పద్యాలు

సిలికానాంధ్రా వారి సర్వధారీ నామ సంవత్సర ఉగాది సంబరాలలో జరిగిన కవి సమ్మేళనంలో నేను చదివిన పద్యాలివి. హాస్యం కోసం కొంత, ప్రాసకోసం కొంత, ముఖ్యంగా భాషాజ్ఞానలోపం వలన, అనుకున్న కంటే ఎక్కువగా ఆంగ్లపదాలు వాడవలసి వచ్చింది.

గురు స్మరణ: కవిత్వం చెప్పేముందు చదువు నేర్పిన గురువులను స్మరించడం మన భారతీయుల ఆనవాయితి.

కం//

దుంపలబడిలో గురువులు

చెంపలు వాయించి అపుడు చెప్పిన చదువే

పంపెను కదరా మనలను

గుంపులుగా చేరి ఇచట గోష్ఠులు చేయన్

(నేపథ్యం: అమెరికా వచ్చిన ఒక బామ్మగారు భారత దేశంలో ఉన్న తన మనమరాలికి ఇక్కడ తను చూచిన విషయాలు వివరిస్తూ వ్రాసిన ఉత్తరమిది.)

అమ్మీ,

ఇక్కడకు క్షేమంగా చేరి ఇంచుమించుగా నెల్లాళ్ళయింది. అమెరికా వచ్చిన తరువాత నీకు ఉత్తరం రాస్తానన్నాను కదా. ఇవిగో ఇక్కడి విశేషాలు.

కం//

వచ్చిన క్రొత్తన యన్నియు

చచ్చెడి తికమకగ నుండు, చాలాకాలం

స్విచ్చి పనితీరు తెలియదు,

వచ్చుఁ బగలు నిద్ర, రాత్రి వచ్చును జెట్‌లాగ్!

కం//

దూరము నిక్కడ మనుజులు

కారున పయనింప బట్టు ఘడియల గొలుతుర్

ఊరుకి నూరుకి దూరము

ఆరున్నర గంటలెటుల నడగకె భామా!!

కం//

నిక్కరును షార్టు యందురు,

గెక్కో యగునిచట బల్లి, గేసగు పెట్రోల్,

ట్రక్కనెదరు లారీనిట,

చెక్కని బిల్లుని పిలుతురు, చెప్పెద వినుమా!

ఆ.వె//

బెండకాయ మరియు బీరకాయలె గాక

దొండకాయ కూడ దొరకునిచట,

చక్కగనవియుండ సాలడు పేరున

ఆకులను దినెదరు మేకలాగ!!

కం//

పచ్చడి లేకున్న జిహ్వ

చచ్చునులే తినగ నిచటి చప్పటి కూరల్,

నచ్చదు వీరికి కారం,

వచ్చునె రుచి మిరప లేక వంటల కెపుడున్?!!

కం//

వీకెండున యిల్లువదలి

పోకుండా యుండలేరు, బుర్రకు బోరింగ్

కాకుండా హైకింగని

ఏ కొండో ఎక్కివత్తురిచ్చటి మనుజుల్!!

కం//

తూకం చూసుకు బాబోయ్

హౌకం నేనింతబరువు యయినా ననుచున్

వాకింగ్ చేసెదరాపై

బైకింగే పగలు రాత్రి, బరువది తగ్గన్!!

బామ్మ ఎప్పుడూ వంకలే యెంచుతుందనుకోకు. ఇక్కడ కొన్ని బాగున్న విషయాలివిగో.

కం//

ఎవ్వరినెవ్వరు జూచిన

రువ్వెదరొక చిన్న నవ్వు, రూలది, యేమీ

యవ్వారమనుచుఁ దలపక

నవ్వగవలె నీవుగూడ, నాకది నచ్చెన్!!

కం//

పుచ్చుల వుండవు కూరన,

వచ్చునులే వేడినీళ్ళు పంపున యెపుడున్.

బొచ్చున్న కుక్కలధికము.

మచ్చుకకుఁ గానరావు మశకము లిచటన్!!

చెప్పాలంటే యింకా చాలా విషయాలున్నాయి. మిగిలిన విశేషాలు తరువాత ఉత్తరంలో రాస్తాను.

దీవెనలతో,

నీ బామ్మ